اولین پیاده‌سازی كامل تكنولوژی RFID در ایران

تاريخ:22 شهریور 1390

پیاده سازی كامل فناوری RFID در كتابخانه‌های ایران برای اولین بار توسط كنسرسیوم شركت‌های پارس آذرخش و كاوشكام در كتابخانه مركزی دانشگاه تبریز با موفقیت به انجام رسید و هم اكنون این سیستم مكانیزه در حال بهره‌برداری و توسعه در كل دانشگاه می‌باشد. 

بهره‌گیری از تجارب علمی گروه تحقیقات خدمات مخابراتی كاوشكام آسیا در صنعت الكترونیك و مخابرات و دستاوردهای شركت پارس آذرخش در راستای طراحی و تولید نرم‌افزارهای مدیریت كتابخانه‌ها و مراكز اسناد منتج به طراحی و پیاده‌سازی راهكار جامع كتابخانه هوشمند با استفاده از تكنولوژی RFID گردیده است. 

پیاده‌سازی این راهكار، رویای مدیریت مكانیزه كتابخانه‌ها و به تبع آن تحقق كتابخانه‌های 247(بیست و چهار ساعت شبانه روز، هفت روز هفته) را به واقعیت تبدیل می‌نماید. لازم به توضیح است كه كنسرسیوم پارس آذرخش، كاوشكام جهت پیاده‌سازی كامل فناوری RFID در كتابخانه كشور تشكیل گردیده و آماده ارائه خدمات با كیفیت و جامع در زمینه پیاده‌سازی این فناوری در كتابخانه‌های كشور می‌باشد.

1- آماده سازی اسناد
- الصاق برچسب RFID در حین آماده‌سازی به كتاب
- برنامه‌ریزی بر چسب RFID
  
خدمات منحصر بفرد: با توجه به كمبود نیرو در اغلب كتابخانه‌های كشور، عملیات آماده‌سازی اسناد برای بهره‌گیری از تكنولوژی RFID بصورت رایگان انجام خواهد گرفت . این خدمات سرعت و دقت پیاده سازی تكنولوژی را در كتابخانه به نحو محسوسی افزایش خواهد داد و ریسك‌های پروژه را كاهش خواهد داد.

2- میز امانت RFID كتابدار
- در اختیار داشتن كلیه امكانات مدیریتی بخش امانات با استفاده از فناوری RFID
- آماده سازی لحظه ای كارت عضویت RFID
- رفع مشكل احتمالی كارت‌های عضویت و اسناد مجهز به RFID
 
خدمات منحصر بفرد : با توجه به اینكه كارت دانشجویی بسیاری از دانشگاه‌ها- سازمان‌ها كارت RFID می‌باشد لذا برای كتابخانه نیازی به كارت مجزای كتابخانه نبوده و می‌توان از همان كارت‌ها در راهكار استفاده نمود. چنانچه برای كتابخانه نیاز به كارت RFID باشد با راهكار ارائه شده، بدون نیاز به كارت پرینتر كه هزینه‌های بسیار بالایی دارد تنها با یك پرینتر رنگی معمولی می‌توان كارت عضویت كتابخانه RFID را آماده نمود.

3- سامانه امانت و تمدید مكانیزه
- امكان ثبت و تمدید اعضاء بصورت كاملاً مكانیزه
- اطلاع‌رسانی مكانیزه به اعضاء از عضویت( تعداد سند در امانت ...)
 
خدمات منحصر بفرد : طراحی و تولید كیوسك به صورت اختصاصی برای راهكار كتابخانه كه تعمیر و نگهداری دستگاه به آسانی صورت گیرد. استفاده از امكانات صفحه لمسی (Finger touch) برای سرعت استفاده كاربران و همچنین با توجه به اینكه باید برای عملیات بازگشت كتاب از كیوسك مكانیزه بازگشت كتاب استفاده شود ولی برخی از مشتریان كه خواهان استفاده از كیوسك مكانیزه امانت، برای امانت دادن و بازگشت كتاب هستند این امكان نیز به صورت نرم افزاری در سیستم پیاده‌سازی شده است.

4- گیت‌های حفاظتی كتابخانه RFID
- هشدار در حین خروج اسناد غیرمجاز
- ثبت رویدادهای تردد اسناد
امكانات هشدار صوتی یا نوری كه با نظر مدیران كتابخانه راه‌اندازی خواهد شد. بهره‌گیری از ادوات سخت‌افزاری بسیار كارآمد(دارای میدان مغناطیسی دو جهته یا سه جهته) جهت جلوگیری از ایجاد خط كور در آنتن‌های حفاظتی.
با توجه به اینكه از بروز اشتباه در انجام فرآینده مدیریت كتابخانه مبتنی بر تكنولوژی RFID ضروری است گیت‌های حفاظتی قادرند كه با بررسی كتاب‌های در حال خروج، به انجام صحیح فرآیند صحه‌گذاری نمایند.

5- سامانه بازگشت مكانیزه
 - بازگشت مكانیزه كتاب توسط اعضاء
- طراحی و تولید كل سیستم نرم‌افزاری و الكترونیكی و مكانیكی برای اولین بار در ایران
 استفاده از سیستم‌های مكانیكی حمل كتاب (نوار نقاله) كه در اكثر سیستم‌های بازگشت كتاب دنیا معمول می‌باشد این سامانه با قیمتی بسیار پایین‌تر از مدل‌های مشابه خارجی طراحی و تولید گردیده است.. استفاده از توان علمی داخلی، خدمات نگهداری و بروز رسانی دستگاه را بسیار آسان می‌نماید.

بازگشت مكانیزه كتاب در كتابخانه هوشمند حلقه نهائی سیستم جامع كتابخانه می‌باشد كه اعضای كتابخانه می‌توانند با استفاده از سامانه مربوطه بدون مراجعه به مسئولین كتابخانه اقدام به بازگشت كتاب نمایند. با سامانه بازگشت كتاب در ساعات تعطیلی كتابخانه، نیز می‌توان عملیات بازگشت را حتی در خارج از محل كتابخانه به انجام رسانید.

6- سیستم قفسه‌خوانی و كنترل موجودی
- تسریع در كنترل موجودی و یافتن مفقودی‌ها
- بالا رفتن اطمینان به موجودی مخازن
 
7- كنترل سطح دسترسی به مخازن
- اجازه استفاده از مخازن به اعضاء با توجه به طبقه‌بندی به صورت باز یا بسته
- ثبت كنترل ورود و خروج به مخزن به صورت مكانیزه
- جلوگیری از ورود افراد غیرمجاز به مخزن

استفاده از سیستم كنترل سطح دسترسی و مدیریت كتابخانه مبتنی بر RFID به صورت كاملاً هم بسته كه با همان زیرساخت موجود برای كارت اعضای كتابخانه می‌توان كلیه ترددهای اعضاء به مخازن و سایر اتاق‌های استفاده از اسناد مانند اتاق میكروفیش اتاق دیواری و شنیداری را برنامه‌ریزی مدیریت و ثبت نمود. 

برای مدیریت بهینه هر مكان فرهنگی و جلوگیری از بروز مشكلات احتمالی، مدیریت، كنترل و ثبت تردد استفاده كنندگان بسیار ضروری می‌باشد. همبستگی سیستم‌های كنترل تردد با سیستم‌های كتابخانه عامل دیگری است كه تحقق سیستم‌های جامع مكانیزاسیون كتابخانه ها را به حد تعالی نزدیك می‌نماید.