بررسی بازار ضدویروس اوریجینال
در میزگرد تخصصی ماهنامه دنیای كامپیوتر و ارتباطات

تاريخ:11 مرداد 1390

یاشار بهمند - ماه گذشته شاهد خداحافظی آنتی‌ویروس ایمن از بازار بودیم. مدیران این شركت رفتن ایمن از بازار را به حضور ضدویروس‌های خارجی به خصوص قفل شكسته‌های موجود در بازار بی ارتباط نمی‌دانستند. خداحافظی این تنها ضدویروس ایرانی بهانه‌ای شد تا میزگردی كه مدت‌ها در ذهن داشتیم را برگزار كنیم، میزگردی با حضور شركت‌های ارائه‌كننده ضدویروس اوریجینال.

هدف ما بررسی وضعیت ضدویروس‌های خارجی اوریجینال در بازار ایران، نگاه این مدیران به محصول امنیتی ایرانی و پاسخ به شبهاتی از جمله جاسوس افزار، backdoor و ... بود. برای این امر تلاش كردیم با توجه به ضیق زمانی و امكانات موجود برترین‌های بازار ضدویروس را در این میزگرد دور هم بنشانیم. نتیجه تلاش ما هم گردهم‌آیی مطرح‌ترین‌های بازار ضدویروس و حضور نمایندگانی از برندهای MacAfee، Symantec، kaspersky، Avira و Eset - كه سهم مسلط بازار كشورمان را دست دارند - در این جلسه بود.







گفتنی‌ است تمامی حاضران این جلسه یا نمایندگان رسمی ضدویروس‌های اروپایی بودند و یا فروشندگان قدیمی و با سابقه ضدویروس‌های آمریكایی كه طبعاً با توجه به شرایط موجود امكان دریافت نمایندگی رسمی را ندارند. ذكر این نكته را لازم می‌دانم كه نشست مدیران تراز اول ضدویروس‌های اورجینال كه در فضایی صمیمی برگزار شد، نه تنها به بررسی و واشكافی بازار پرداخت بلكه به نكاتی در آن اشاره شد كه در آینده می‌تواند گره از مشكلات عمده بازار آنتی‌ویروس باز كند. در انتها مطالعه آن را به تمامی خوانندگان نشریه بخصوص مدیران و تصمیم‌گیران توصیه می‌كنیم.

بهمند: در ابتدا از هر كدام از میهمانان خواهشمندیم كه مجموعه‌های تحت مدیریتشان را معرفی كنند تا خوانندگان ما بیشتر با آنها آشنا شوند.
خوی‌لو: ما در شركت شبكه گستر امسال تولد بیستمین سال فعالیتمان را جشن خواهیم گرفت. در این 20 سال بجز سال اول فقط كار ما امنیت بوده و با جسارت ادعا می‌كنیم كه اولین شركتی هستیم كه ضد‌ ویروس اورجینال را وارد ایران كرده‌ایم. در آن سال‌ها Dr Salomon كه به Toolkit مشهور شد را ارائه می‌كردیم. البته از همان سال‌های نخست نسبت به جمع‌آوری ویروس‌های بومی و ارسال آنها جهت بررسی به آزمایشگاه‌های تست اقدام می‌كردیم. بعد از خرید Toolkit توسط شركت MacAfee، اقدام به ارائه این ضد ویروس نمودیم. از 7 سال گذشته هم دامنه فعالیت شركت، گسترش یافت و چند محصول دیگر به مجموعه ابزارهای امنیتی این شركت اضافه شد كه مشهورترین آنها دستگاه UTM با برند آلمانی Astaro است كه جایگاه مناسبی در بازار دارد.

اخلاقی: دمسان‌رایانه از سال 80 با هدف اولیه تولید نرم‌افزار تأسیس شد كه محصولی نیز توسط این شركت ارائه شد. در سال 82 امنیت به مجموعه فعالیت‌های ما افزوده شد كه در زمینه ضد ویروس برند Symantec را به عنوان محصولات خودمان انتخاب كردیم. البته بعدها محصولات دیگری به مجموعه محصولات شركت ما افزوده شد كه از آن جمله می‌توان به UTMهای Cyberoam، محصولات شركت‌های GFI، solarwinds، vmware و citrix اشاره كرد كه همگی مرتبط با حوزه امنیت هستند.

مبصری: تجربه فعالیت من در حوزه امنیت و ضد ویروس به سال 81 بازمی‌گردد كه كسپرسكی را از طریق آواژنگ وارد ایران كردیم، اما از سال 2007 به مجموعه كامگارد در دوبی پیوستم. این شركت با تمركز بر محصولات امنیتی در سال 2002 تأسیس شده و امروز یكی از ده شركت بزرگ منطقه در زمینه امنیت محسوب می‌شود. از سال 88 دفتر ایران را با نام تجارت امن تأسیس كرده‌ایم. این شركت بجز در ایران و امارات در عربستان و هند هم دفاتری دارد. اینجانب هم تنها عضو هیئت‌مدیره غیر هندی این شركت هستم. در مجموع 25 برند در حوزه امنیت ارائه می‌كنیم كه یكی از مهم‌ترین برندهای ما ضد ویروس كسپرسكی است. در رابطه با تجارت امن هم ذكر این نكته را لازم می‌دانم كه این دفتر فقط مركزی برای حمایت از نمایندگان ما در ایران تأسیس شده است و فروش مستقیم محصول ندارد و آقای عابدینی‌فر به عنوان مدیر محصول ضد ویروس كسپرسكی در ایران بر عملكرد نمایندگان ما نظارت داشته و كمك‌های لازم را به آنها ارائه می‌كنند.

مهدی‌پور: شركت سهند رایان افق در سال 84 تأسیس شده است اما عملاً از فعالیت‌های جدی ما حدود 3 سال می‌گذرد. ما در زمینه ارائه راهكارهای جامع امنیتی فعالیت می‌كنیم. از جمله این فعالیت‌ها می‌توان به مانیتورینگ شبكه، تست و آنالیز شبكه اشاره كرد. برخی محصولات امنیتی ما عبارتند از ضد ویروس Avira محصول كشور آلمان و UTMهای Gajshild محصول كشور هند؛ بجز محصولات امنیتی، میل سرور axigen را نیز ارائه می‌دهیم.

مقدم: شركت پرشیاسیس در حدود 13 سال پیش در مالزی تأسیس گردید. عمده فعالیت این شركت تجهیزات مخابراتی و ارتباطی است. پرشیاسیس خاورمیانه، دفتر شركت پرشیاسیس در ایران نیز 3 سال پیش با هدف حضور در بازار امنیت و نرم‌افزار آغاز به كار می‌كند. این شركت از ابتدا نرم‌افزار حسابداری اصناف را تولید و روانه بازار می‌كند و در حوزه نرم‌افزارهای امنیتی نیز ضد ویروس Eset و كسپرسكی را به صورت رسمی وارد بازار می‌كند. پرشیاسیس مالزی یكی از نمایندگان رسمی Eset است و نمایندگی كسپرسكی را نیز از كامگارد دریافت كرده‌ایم. البته بر روی دیگر محصولات امنیتی و شبكه‌ای، از جمله برند‌های Fortinet و CISCO نیز فعالیت‌هایی انجام داده‌ایم. بیش از یك سال و نیم پیش با نگاه به حضور جدی در دنیای مجازی، بزرگ‌ترین فروشگاه اینترنتی نرم‌افزار با عنوان Persiastore24.com را راه‌اندازی كرده‌ایم كه شامل بیش از 150 هزار عنوان نرم‌افزار عمومی ایرانی و خارجی است.

بهمند: به راحتی شاهد فروش ضد ویروس‌های جعلی حتی به صورت بسته بندی شده و در مواردی به صورت رسمی در بازار هستیم. نظر شما به عنوان ارائه كنندگان رسمی ضد ویروس‌های اوریجینال نسبت به این محصولات چیست؟
مبصری: در كسپرسكی ما از سال‌های ابتدایی كه در این بازار حضور داشتیم، با چنین مواردی برخورد داشته‌ایم. برای این كار سعی كردیم قیمت محصولاتمان را برای بازار ایران پایین بیاوریم. اكنون قیمت بازار ایران یكی از پایین‌ترین قیمت‌ها در بازار جهانی كسپرسكی است. با این كار كسپرسكی دو كار انجام داده است: از یك سو از ورود ضد ویروس از بازار دیگر كشورها همچون دوبی كاسته است و دومین كار هم فروش محصولات بر حسب IP كشورها است.

البته به خاطر مواجه نشدن با این داستان‌ها ما بازار خودمان را به سمت شركتی سوق داده‌ایم و اكنون حدود 80 درصد محصولات ما در این بخش به فروش می‌روند و در این بخش هم با چنین مشكلی كمتر مواجه بوده‌ایم. با این حال و با تدبیر چنین ترفندهایی تلاش كردیم خود، كسانی كه اقدام به تولید و فروش محصولات جعلی كرده بودند را نیز ترغیب به همكاری كنیم. بدین طریق كه با گسترش شبكه فروش، سازوكاری را فراهم كردیم كه فعالین شبكه فروش خودمان از سود مناسبی بهره‌مند شوند و با این كار توانستیم تا حدی بازار را كنترل كنیم.

خوی‌لو: به نظر من حتی به بازار ما كمك هم می‌كند. چرا؟ شاید در نسخه‌های تك‌كاربر به بازار لطمه وارد می‌شود ولی در نسخه‌های شركتی چنین نیست. بسیاری از كسانی كه به ما مراجعه كرده‌اند و محصول اوریجینال را خریداری كرده‌اند، كسانی بودند كه ابتدا از همین نسخه‌های كرك شده استفاده كرده‌اند و به ضد ویروس ما عادت كرده‌اند ولی بعد از مواجه شدن با مشكلی به سراغ خودمان آمده‌اند تا نسخه اوریجینال را خریداری كنند تا بتوانند از پشتیبانی و كمك‌های ما استفاده كنند. به این نكته باید توجه كنیم كه كسی كه CD ضد ویروس را به مبلغ 2000 تومان می‌خرد، فقط وقتی سراغ ما می‌آید كه به مشكل حادی برخورد كرده باشد.

بیش از 80 درصد این افراد اگر CD در بازار كامپیوتری هم توزیع نشود، ضد ویروس را از سایت‌های موجود دانلود كرده و كد فعال‌سازی ضد ویروس را هر ماه به روز می‌كنند. این بخش از بازار مشتری ما نیستند و نخواهند بود. البته این افراد برای ما تبلیغات هم می‌كنند. چراكه بخشی از جامعه را با ضد ویروس آشنا كرده و برند ما را به آنها معرفی می‌كنند. حالا بعد از یك سال یا دو سال استفاده از محصول كرك شده، این افراد وقتی در نمایشگاهی حضور پیدا می‌كنیم به ما مراجعه می‌كنند. اینجاست كه ما می‌توانیم این عده را جذب كنیم. البته شركت ما حدود 8 سال است كه در بازار ضد ویروس‌های خانگی حضور ندارد و فقط به ارائه محصولات نسخه شركتی می‌پردازد.

مبصری: من هم با این دید موافقم چراكه این CD می‌تواند مؤثرترین تبلیغ برای ما باشد.

مهدی‌پور: دو سال پیش برای ما هم چنین موردی اتفاق افتاد و محصول Avira را به صورت جعلی وارد بازار كرده بودند. اثرات مثبت این عمل برای مجموعه ما بیش از اثرات منفی آن بود و بسیاری از مشتریان ما كه بعدها با آنها آشنا شده بودیم، برند Avira را به واسطه آن محصول جعلی شناخته بودند.

مقدم: من هم نظرات دوستان را در مورد مفید بودن این محصولات در بازار شركتی قبول دارم ولی این نرم‌افزارهای جعلی به بازار كاربران خانگی لطمه زیادی می‌زند. در بین شركت‌های حاضر بیشتر دوستان در زمینه نسخه‌های شركتی فعالیت داشته‌اند و ما یكی از مجموعه‌هایی هستیم كه در بخش Retail و خانگی حضور بسیار فعالی داریم. به این نتیجه رسیده‌ایم كه در بازار نسخه خانگی ضد ویروس علیه ضد ویروس صف‌آرایی كرده است.

ما با محصولاتی رقابت نمی‌كنیم كه به صورت كرك شده در بازار توزیع می‌شود، رقیب ما در بازار ضد ویروس كسپرسكی را به صورت بسته بندی و با عنوان اوریجینال وارد بازار می‌كند. آقای مبصری از سیاست‌هایشان در زمینه مقابله با فروشندگان نسخه‌های جعلی و بحث منطقه‌ای كردن آن صحبت كردند اما ما چون خودمان درگیر كسپرسكی هستیم مشاهده كرده‌ایم كه با این شرایط پكیج‌هایی ارائه می‌شود كه در آنها برای دور زدن سیستم منطقه‌ای كسپرسكی از VPN استفاده می‌شود. ما بعد از تحقیق كردن دریافته‌ایم كه آنها محصولاتشان را از بعضی كشورهای آفریقایی و هندوستان كه قیمت ضد ویروس در آنجا بسیار كمتر از ایران است تهیه می‌كنند و با این حربه سودهای سرشاری را از آن خود می‌كنند.

ما در پرشیاسیس برای Eset تدابیر جدیدی اندیشیده‌ایم و لوگو و هلوگرامی بر روی بسته‌هایمان گذاشته‌ایم كه قابل رجیستر كردن در سایت اصلی Eset باشد و با این لوگو توانسته‌ایم ماهیانه 4 تا 5 هزار بسته در تهران به فروش برسانیم و بازار تهران را از آن خود كنیم، اما در شهرستان‌ها به دلیل جوان بودن مجموعه متأسفانه نتوانسته‌ایم به اندازه تهران قدرتمند عمل كنیم و بخشی از بازار از آن شركت‌هایی است كه محصولات جعلی را به فروش می‌رسانند.

این محصولات جعلی هم توسط شركت‌هایی به فروش می‌رود كه پیش‌تر دارای نمایندگی رسمی بودند ولی به دلایلی امروز این نمایندگی را ندارند. قیمت تمام‌شده ضد ویروس برای فروشندگان محصولات جعلی بسیار پایین‌تر از مایی است كه محصول اوریجینال را ارائه می‌كنیم، پس می‌توانند ضمن پایین آوردن قیمت بسته نرم‌افزاری، حاشیه سود بسیار بالایی را برای فروشنده ایجاد كنند و با این كار توانسته‌اند فروشندگان شهرستانی را راضی نگه دارند و بازار شهرستان را از آن خود نمایند.

بهمند: چندی است وزارت ارشاد برنامه‌ای برای نصب هولوگرام بر روی بسته‌های نرم‌افزاری اجرا نموده‌ است، آیا این روش می‌تواند موفق باشد؟
مقدم: به نظر ما حضور وزارت ارشاد و هولوگرام آنها كه برای نظم بخشیدن بازار طراحی شده بود نیز نتوانسته به این بازار كمك كند. هولوگرام وزارت ارشاد امروز بر روی بسته‌های تقلبی تمامی ضد ویروس‌ها نصب شده است و من مستقیماً این محصولات را در بازار مشاهده كرده‌ام. نصب این لوگو از سویی به ضرر ما نیز شده است، از سویی به مغازه‌های فروش نرم‌افزار فشار آورده‌اند كه نرم‌افزارهای بدون هولوگرام را نفروشند از سوی دیگر راهكار آنها برای ارائه این هولوگرام نیز مشخص نیست.

ما خودمان بیش از 6 ماه است كه درگیر همین موضوع هستیم. ما تعداد زیادی از نرم‌افزارها را به صورت اصلی و اورجینال از طریق سایتمان به صورت آنلاین ارائه می‌كنیم. وقتی به وزارت ارشاد مراجعه كردیم آنها از ما انتظار داشتند كه یك نسخه از هر كدام از نرم‌افزارهای خودمان به آنها بدهیم تا آنها تست كنند و هیچ نظارت بر اصل بودن یا كپی بودن این نرم‌افزارها هم ندارند. ما نتوانسته‌ایم هنوز برای هیچ‌كدام از نرم‌افزارهایمان این هولوگرام را تهیه كنیم. اما وقتی كه می‌بینیم شركتی كه محصول خود ما را به صورت جعلی در بازار ارائه می‌كند این هولوگرام را دریافت می‌كند، حدس می‌زنیم شائبه‌های موجود در بازار مبنی بر فروش غیر قانونی این هولوگرام‌ها بی‌راه نباشد.

مهدی پور: اگر جایی را كه هولوگرام می‌فروشد می‌شناسید به ما هم خبر دهید تا تهیه كنیم. (خنده جمع)

بهمند: در پاسخ به پرسش اول بخشی از حضار اعلام كردند كه تمركز خود را از محصولات خانگی به محصولات چند كاربره تحت شبكه یا محصولات شركتی منتقل كرده‌اند. چند درصد از تمركز شما بر محصولات خانگی و چند درصد معطوف شركتی‌هاست؟
مهدی‌پور: تمركز شركت بر روی محصولات شركتی است. ما فروش محصولاتمان را از نسخه‌های شركتی و سازمانی آغاز كردیم و با تأخیر محصولات خانگی را عرضه كردیم و هدفمان معرفی Avira در بازار بود. اكنون بخشی از نسخه‌های خانگی‌مان را به یكی از همكارانمان در شركت به نام آقای تهرانی واگذار نموده‌ایم.

خوی‌لو: بازار شركتی بسیار راحت‌تر است و سود آن هم بیشتر است. ما 8 سال است كه دیگر در بازار تك‌كاربر حضور نداریم. بعد از ورود محصولات شركتی و محصولات تحت شبكه ما فقط برای معرفی كردن محصولمان نسخه‌های تك‌كاربر را عرضه می‌كردیم وگرنه نسخه‌های تك‌كاربر برای ما زحمت زیادی داشت. در آن سال‌ها واقعاً به اندازه یك مشتری سازمانی و شاید هم بیش از آن برای نسخه‌های تك‌كاربر زمان و نیرو می‌گذاشتیم.

اخلاقی: ما نیز نسخه‌های خانگی را در سطح بسیار پایین و محدود در حد مشتریان سابقمان عرضه می‌كنیم. ما نیز معتقدیم كه بازار خانگی بیشتر برای معرفی محصول است و خودمان نیز در این بازار از ابتدا بیشتر با همین هدف حضور داشتیم ولی امروز تمركز اصلی شركت بر روی محصولات شركتی و سازمانی است.

مبصری: بازار نسخه‌های خانگی زمانی بازار بسیار خوب بود. در سال 2008 سود بخش خانگی ما 3 میلیون دلار بود. در اوایل فعالیت خودمان در منطقه، از راهكارهای بسیار زیادی برای فروش نسخه‌های خانگی استفاده كردیم و بسیار هم مثمر ثمر بود. راهكارهای زیادی مانند فروش هم‌زمان ضد ویروس همراه با كامپیوتر، همراه با پرینتر یا حتی همراه با نرم‌افزارهای دیگر به كار بردیم. اما با تغییر سیاست‌هایمان به سمت حضور در بازار نسخه‌های شركتی با تعداد زیاد كاربر، در كل منطقه خاورمیانه دیگر به نسخه‌های تك كاربر اهمیت زیادی نمی‌دهیم.

مقدم: وقتی حجم شركتی‌ها و خانگی‌ها را می‌خواهیم حساب كنیم باید به همه بازیگران نگاه كنیم. اگر ما در محصولات خانگی سود بالایی نداریم اما از سوی دیگر فروشنده‌ها از فروش ضد ویروس‌ها سودهای سرشاری را می‌برند. حداقل سود فروشگاه از هر پك ضد ویروس 40 درصد است.

این محصولات برای مغازه‌داران بسیار جذاب است. ما در فروشگاهمان ماهیانه 2000 تا 2500 عدد ضد ویروس از برندهای مختلف می‌فروشیم و همین فروش بخش فروشگاهیمان، ضرر فروش 9000 نسخه خانگیمان كه در شركت می‌فروشیم را جبران می‌كند ولی به دلیل حفظ بازار مجبوریم در بازار خانگی حضور داشته باشیم؛ اما نگاه عمده ما نیز به بازار نسخه‌های سازمانی است و در این زمینه نیز موفقیت‌هایی كسب كرده‌ایم.

مبصری: امروزه در بازار نسخه‌های خانگی برندهایی چون BitDefender حضور دارند كه قیمت‌های بسیار پایینی ارائه می‌كنند و ما واقعاً نمی‌توانیم با این برندها رقابت كنیم. ما چند سال پیش پروژه‌ای را با شركت پارس آنلاین آغاز كردیم كه متأسفانه به سرانجام نرسید. این شركت می‌خواست به كاربرانش به صورت آنلاین نسخه‌های خانگی را ارائه كند ولی هرچه تلاش كردیم 12 دلار بهترین قیمتی بود كه توانستیم از مدیران روسی بگیریم در صورتی كه برخی برندها محصول ضد ویروس با قیمت دو یا سه دلار هم دارند.

بهمند: یكی از مهم‌ترین مزیت‌های نسخه‌های رسمی و اوریجینال نسبت به محصولات جعلی پشتیبانی كاربران است، موضوع بعدی كه می‌خواهیم در این میزگرد مطرح كنیم چگونگی پشتیبانی شركت‌ها است؟
مقدم: به سختی. تیم ساپورت فنی ما روز اول پرشیاسیس 1 نفر بوده و امروز این تعداد به 4 نفر رسیده است.
 
خوی‌لو: این عدد 4 نفر خیلی كم نیست؟!!!
 
مقدم: به نسبت زمانی كه شما نسخه‌های تك‌كاربر را ارائه می‌كردید، دانش كاربران خیلی بیشتر شده است.

خوی‌لو: یعنی می‌گویید من پیر شدم (خنده جمع)

مبصری: كسپرسكی در ایران توسط 58 شركت عرضه می‌شود كه بخش زیادی از آنها تیم ساپورت چند نفره دارند. برای مثال آتنا، آواژنگ، دوران و ... تیم‌های ساپورت قوی بیش از 5 نفر دارند.

مهدی‌پور: از سویی صحبت آقای خوی‌لو در زمینه كم بودن تعداد تیم پشتیبانی را می‌پذیرم، اما از سوی دیگر به بالا رفتن دانش كاربران هم معتقدم. آقای خوی‌لو امروزه كاربران متخصص به سراغ ضد ویروس اوریجینال می‌آیند. اما این نكته را نیز اضافه می‌كنم كه به خاطر دردسرهای پشتیبانی بخش خانگی این بخش را به آقای تهرانی واگذار كردیم.
 
خوی‌لو: قبول دارم دانش كاربران بالا رفته، حتی سیستم‌عامل‌ها نیز قوی‌تر شده، اما همچنان معتقدم این بخش هزینه‌های زیادی بر شركت‌ها وارد می‌كند.
 
اخلاقی: دلیلی كه مشتریان نسخه‌های لایسنس‌دار را انتخاب می‌كنند همان پشتیبانی است و مطمئناً هر كدام از شركت‌ها تمركز بالایی در این قضیه دارند. چراكه اگر شركت‌های ارائه كننده این بخش پشتیبانی را به نحو احسن ارائه نكنند، تفاوت زیادی با محصولات جعلی نخواهند داشت. ما در 4 سطح كاربران خودمان را ساپورت می‌كنیم. سطح اول تیكتینگ وبی است.

بعد از این مرحله تماس تلفنی انجام می‌شود. ریموت كانكشن و حتی مراجعه حضوری سطوح بعدی است كه برای پشتیبانی این كاربران صورت می‌پذیرد. ما برای بخش پشتیبانی‌مان تیمی 8 نفره داریم و معتقدیم این تعداد برای پشتیبانی از كاربرانمان هنوز كم است و در نظر داریم این تیم را گسترش بدهیم. در مورد صحبت برخی از دوستان كه معتقد بودند پشتیانی نسبت به گذشته آسان‌تر شده معتقدم كه درست است كه تعداد مراجعات كمتر شده ولی سؤالات پرسیده شده سخت‌تر و حرفه‌ای‌تر شده و كاربر امروزی كه با بخش پشتیبانی تماس می‌گیرد می‌تواند كارمندان این بخش را بیش از یك ساعت درگیر كند.

مبصری: من فكر می‌كنم یكی از مشكلات همكاران ما در ایران تعریف نشدن قرارداد SLA و پس از آن هزینه‌های پشتیبانی است. در منطقه خاورمیانه بخصوص در مورد پروژه‌های بزرگ، هزینه‌های پشتیبانی جدا از قیمت محصول محاسبه می‌شود. ما در یكی از پروژه‌ها كه شهرداری دوبی بود 40 هزار دلار كالا و 80 هزار دلار خدمات به این شركت فروختیم. این 80 هزار دلار شامل آموزش و پشتیبانی بود.

خوی‌لو: مگر شما پشتیبانی حمایتی را از شركت‌های مادر برای پشتیبانی منطقه‌ای دریافت نمی‌كنید؟

مبصری: فقط ایمیل! محصولات ما در 5 لایه پشتیبانی می‌شوند. لایه اول فروشندگان ما هستند، در مرحله بعدی دفتر ما در تهران كار پشتیبانی را انجام می‌دهد. دفتر كامگارد در دوبی مركز پشتیبانی بعدی كسپرسكی است. در لایه بعدی دفتر منطقه خاورمیانه و آخرین مرحله كسپرسكی روسیه است.

بهمند: چندی پیش اعلام كرده بودید كه كسپرسكی برنامه‌ای برای ایجاد دفتر پشتیبانی هماهنگ دارد، آیا این برنامه عملیاتی شده است؟
عابدینی‌فر: ما درگیر مباحث قانونی این كار هستیم كه بخشی برای مدیریت پشتیبانی كل محصولات كسپرسكی در ایران ایجاد كنیم كه در حقیقت مركز تماس یا Call Center برای پاسخگویی به نیازهای تمامی كاربران كسپرسكی شود.
 
خوی‌لو: ما چنین مركزی ایجاد كرده‌ایم. وقتی عددهای 8 نفر و 4 نفر برای ساپورت را شنیدم شوكه شدم. ما 34 پرسنل در دفتری مجزا برای این كار داریم كه فقط كار پشتیبانی را انجام می‌دهیم. ما همیشه نگرانیم كه كاربران ما بدون پاسخ مركز پشتیبانی ما را ترك كنند.

مقدم: درست است كه ما 4 نفر در بخش پشتیبانی داریم ولی این افراد از مجرب‌ترین كارشناسان فنی متخصص در این حوزه هستند. 3 نفر از این افراد فوق لیسانس نرم‌افزار و یك نفر شخص آقای رستگار لیسانس نرم‌افزار مدیر این بخش هستند كه ایشان خودشان یكی از فنی‌ترین‌ افراد و جزو سهامداران شركت هستند. این گروه 4 نفره توانی در حد ده‌ها نفر دارند چرا كه هم به سخت‌افزار تسلط دارند، هم شبكه می‌دانند و هم متخصص نرم‌افزار هستند. این بسیار مهم است كه توان فنی نیروهایمان بالا باشد. ما در ایران كار می‌كنیم و در اینجا از شركت‌های ضد ویروس انتظار دارند كه در تمام حوزه‌ها مسلط باشد.

بهمند: بخصوص بعد از داستان استاكس‌نت، مدتی است كه تیغ تند انتقادات نسبت به ضد ویروس‌های خارجی مطرح شده است، موضع شما به عنوان ارائه كنندگان نسخه اوریجینال این ضد ویروس‌ها چیست؟
مقدم: متأسفانه یا خوشبختانه ما ضد ویروسی ایرانی با عنوان ایمن داریم كه این موضوع بیشتر از سوی مدیران آن شركت مطرح شده است. به نظر من، بیشترین ضربه‌ای كه در موارد مشابه استاكس‌نت به نهادها و سازمان‌ها وارد شده است، به دلیل عدم رعایت نكات امنیتی از سوی كاربران و كارمندان بوده و ضد ویروس چندان در این مورد دخیل نیست. ما در موارد مشابه مانند ویروس «كیدو» در عرض كمتر از چند ساعت نسبت به پاكسازی آنها اقدام كرده‌ایم.

مبصری: در بحث backdoor مباحثی مطرح می‌شود ولی شما به این نكته توجه كنید كه رسانه‌های آزاد در خارج از ایران به راحتی از كنار این قضیه نمی‌گذرند و اگر این موضوع واقعیت داشت، این موضوع رسانه‌ای می‌شد. شركت‌های ضد ویروس همگی خصوصی هستند و در بورس حضور دارند و محدودیت‌های قانونی دارند و در صورت وجود چنین موردی دودمان این شركت بر باد می‌رود. چندی پیش در مورد یكی از آپدیت‌های نسخه‌های خانگی McAfee مشكلی پیش آمد و مدیران این شركت مجبور شدند در رسانه‌ها حاضر شده و از مردم عذرخواهی كنند. خود ما بعد از مطرح شدن این موضوع تاریخ یافتن و انهدام ویروس استاكس‌نت را منتشر كردیم و با مدارك ثابت كردیم كه هیچ‌كدام از كاربران ما از این موضوع متضرر نشده‌اند.
 
اخلاقی: مسئله Backdoor كاملاً رد شده است چون قوانین بسیار سختگیرانه‌ای در بازار آزاد جهانی وجود دارد و هر یك از این شركت‌ها به دنبال نقطه ضعفی از دیگری می‌گردند تا دیگری را از میدان بدر كنند و اگر چنین موردی وجود داشت، قطعاً تا به امروز این شركت‌ها به حیاتشان ادامه نمی‌دادند. از لحاظ دیگر این ضد ویروس‌هایی كه ما در اینجا عرضه می‌كنیم، فقط برای یك كشور نیست و از كشورهای متفاوتی آمده‌اند.

مگر می‌شود همه اینها به صورت هماهنگ با یكدیگر عمل كرده باشند؟ ما از لحاظ امنیت بخصوص در رفتار كارمندان سازمان‌هایمان به قدری مشكل داریم كه نیازی به چنین زدوبندهایی نداریم. متأسفانه كارشناسانی كه در سازمان‌ها اطلاعات ارزشمندی در اختیار دارند، هنوز حفاظت از اطلاعات رایانه خود را نمی‌دانند و برای مثال از یك رمز عبور بسیار ساده برای تمامی رمزهای خود استفاده می‌كنند. در ثانی تیم استاكس‌نت شیوه پیچیده و جدیدی را برای نوشتن این ویروس استفاده كرده‌ بودند كه در نوع خود اولین بود و طبیعی است كه همه غافلگیر شوند.

شركت Symantec هم یكی از اولین شركت‌هایی بود كه این ویروس را نابود كرد و در شبكه‌های خبری به تحلیل این ویروس پرداخت. نكته مهم دیگر سربرآوردن برخی ویروس‌های تخیلی است. نامه‌هایی مبنی بر مراقبت از سیستم‌ها نسبت به شیوع این ویروس‌ها به سازمان‌ها ابلاغ می‌گردد، در صورتی كه این ویروس‌ها وجود خارجی ندارند.

مبصری: من دیشب كه به ایران می‌آمدم آخرین وضعیت ویروس‌ها را بررسی كردم. كسپرسكی تا به امروز بیش از 5 میلیارد ویروس شناسایی و نابود كرده است. این شركت روز گذشته حدود 998 هزار ویروس را شناسایی كرده است.

خوی‌لو: فكر نمی‌كنم كسی در این جمع شك داشته باشد كه چنین ویروس‌هایی توسط عواملی خارج از مرزهای ایران نوشته و منتشر می‌شود،  اما ما همگی متفق‌القول بر این عقیده‌ایم كه بازار جهانی ضد ویروس و رقابت بین این شركت‌ها اجازه این را نخواهد داد كه توافقی پشت پرده برای عدم شناسایی یك یا چند ویروس صورت پذیرد. از سوی دیگر هر چقدر كه این ویروس خطرناك باشد باید توسط یك باگ در سیستم‌های ما وارد می‌شد.

چنین خلأ‌های امنیتی به دلیل بی‌توجهی در شبكه‌های سازمان از لحاظ امنیتی برمی‌گردد. تمام مراكز مهم اطلاعاتی دنیا امروزه به چندین لایه امنیتی مجهزند و هر چه اطلاعات مهم‌تر می‌شود، دیواره‌ها و لایه‌های بیشتری برای امنیت شبكه استفاده می‌شود. در گسترش ویروس استاكس‌نت خلأ توجه به لایه‌های امنیتی بسیار مشهود بود. ضد ویروس ما نیز در این بخش بسیار سریع عمل كرد و به محض دریافت نمونه این ویروس توانست امضای آن را به سرعت منتشر نماید.

مهدی‌پور: دوستانی كه این موارد را مطرح می‌كنند بیشتر دغدغه مالی دارند و سود خودشان را در مطرح كردن چنین موضوعاتی می‌بینند. ببینید ضد ویروس ایمن، قدرت رقابت با محصولات خارجی را ندارد و خود آقای سعدی هم به این امر اعتراف می‌كند، حال تنها روشی كه می‌تواند این شركت را سرپا نگه دارد، مطرح كردن چنین موضوعاتی است.

بهمند: چون نام ایمن در سخنان دوستان مطرح شد و این ضد ویروس تنها محصول ایرانی در این زمینه است بد نیست نظر خود را در مورد ضد ویروس‌های بومی و به خصوص ایمن جویا شوم.
مهدی‌پور: ضمن احترام به فعالیت‌های این شركت باید به این نكته توجه كنیم كه در صورتی كه ضد ویروس بخواهد به صورت تنها محصول امنیتی استفاده شود، حداقل باید قابل رقابت با بدترین ضد ویروس خارجی باشد. لازمه چنین چیزی تأسیس دفتر در كشورهای مختلف برای دریافت نمونه از تمام دنیاست. نمی‌توان فقط در ایران ماند و انتظار داشت برای تمامی ویروس‌هایی كه هر آن امكان دارد با یك ایمیل از آن سوی دنیا به ایران ارسال شود، ضد ویروس نوشت.

خوی‌لو: ضد ویروس ملی باید وجود داشته باشد، اما نه به عنوان یك ضد ویروس مستقل. هر چقدر كه وطن‌پرست باشیم باید قبول كنیم كه چنین امری بخصوص با محدودیت‌های بین‌المللی كه برای ما به وجود آمده امكان‌پذیر نیست. من خودم حاضرم ضد ویروس ایمن را به عنوان محصول مكملی در كنار ضد ویروس‌های خودم پیشنهاد كنم حتی زمانی در برخی از سازمان‌ها این كار را انجام می‌دادیم. اما این مربوط به زمانی بود كه این شركت خودش را در مقابل ما نمی‌دید و بیشتر مشغول ویروس‌های ایرانی بود.

من به یاد دارم زمانی كه ایمن، ویروس‌های «مجید»، «عباس كوه كن» و «كنكور» و... را در 2 دقیقه پاك می‌كرد، MacAfee این ویروس‌ها را در یك ربع شناسایی می‌كرد. اگر ایمن خودش را در مقابل ضد ویروس‌های بین‌المللی بداند خواهد باخت اما باید به ایمن به عنوان ابزاری در كنار ضد ویروس‌های بین‌المللی نگاه شود. مایكروسافت با قدرت بسیار زیادش ضد ویروس ارائه كرد ولی هیچگاه ادعا نكرده محصول آن می‌تواند به تنهایی سیستم را نجات دهد و همواره اعلام كرده كه شركت‌هایی چون Symantec و MacAfee همكاران این شركت هستند. ضد ویروس مایكروسافت فقط 150 ویروس را شناسایی می‌كند ولی ویروس‌هایی را شناسایی می‌كند كه تا 80 درصد امنیت كاربرانش را تضمین می‌كند.

این شركت ضد ویروسش را به عنوان یك ابزار كمكی معرفی می‌كند. اگر مهران رایانه به چنین موردی اعتقاد دارد می‌تواند همین فردا نوع دیدگاهش را تغییر دهد. من یك پیشنهاد واضح برای آقای سعدی دارم. من به عنوان شبكه گستر حاضرم عضو كنسرسیومی شوم كه دیگر شركت‌های ضد ویروس و ایمن در آن حضور داشته باشند. اعضای این كنسرسیوم از سویی می‌توانند به ایمن كمك كنند كه به عنوان یك ضد ویروس بومی رشد كند و از سویی همین اعضا محصول ایمن را در كنار ضد ویروس‌های خودشان به عنوان مكمل عرضه كنند. با این كار كسانی كه مدعیند نرم‌افزارهای ما خارجی است و برای حفظ امنیت كافی نیست، راضی خواهند شد.

مبصری: من با بخش ابتدایی حرف‌های شما موافقم اما تیم متخصص ایشان به ادعای خودشان در ماكزیمم حالت 34 نفر بوده است. بدون حضور تیم متخصص، كاری از پیش نمی‌رود.

خوی‌لو: آقای مبصری در طرح اینجانب متخصصانی كه در این جلسه حضور دارند و تیم‌های فنی آنان می‌توانند به تقویت بنیه علمی ایمن كمك كنند. می‌توانیم بدون اینكه تداخل سلایق پیش آید به این پروژه ملی كمك كنیم و محصولی ارائه كنیم كه هیچ‌گونه شائبه‌ای در مورد آن وجود نداشته باشد. با اطمینان در چنین وضعیتی دولت هم به رشد این محصول كمك خواهد كرد.

اخلاقی: من هم صحبت‌های آقای خوی‌لو را تأیید می‌كنم و به نظر من هم یك ابزار كمكی ایرانی حتماً باید وجود داشته باشد.
 
مقدم: البته بدون وابستگی، چون اگر وابستگی باشد كار سخت می‌شود.
 
اخلاقی: دقیقاً، در جلسه‌ای كه چندی پیش در یكی از ارگان‌ها تشكیل شده بود، گفتند ما داریم خودمان ضد ویروس تولید می‌كنیم. من آنها را برحذر داشتم و گفتم كه شما دسترسی به نمونه‌ها برای تحلیل آنها ندارید و وقتی این نمونه‌ها را نتوانید جمع‌آوری كنید محصول شما چیزی شبیه به ایمن می‌شود. از آنها پرسیدم آیا ایمن را قبول دارید، گفتند نه. اما به نظر من ایمن می‌تواند به عنوان ابزاری كمكی در كنار دیگر ضد ویروس‌ها استفاده شود و در این صورت چون محصول ایرانی است، می‌تواند بسیار اطمینان‌بخش باشد.

مهدی‌پور: من هم معتقدم ایمن می‌تواند به عنوان ابزاری ایرانی در كنار محصولات خارجی استفاده شود و ضریب اطمینان را بالا ببرد. اما اگر بگویند حتماً این محصول را بخر، نه‌تنها به رشد این محصول كمك نكرده، بلكه آن را تضعیف كرده‌اند.

مبصری: همین ضد ویروس‌های خارجی كه هزاران متخصص با آنها همكاری دارند، چندین بار از سوی نشریات یا سایت‌های مختلف مورد انتقاد واقع شده‌اند و مخربین توانسته‌اند سایت‌های آنان را هك كنند. یك ضد ویروس ایرانی به تنهایی نمی‌تواند در مقابل خیل تهدیدات ایستادگی كند، اما پیشنهاد آقای خوی‌لو كمی تأمل‌برانگیز است.

خوی‌لو: این محصول ایرانی كه مطرح كردم به درد روز مبادا و بدترین روزها هم می‌خورد. ما اگر دستگاهی نداشته باشیم كه از یك طرف نمونه ویروس بدهیم و از طرف دیگر فرمول ویروس بیرون بیاید، فردا اگر سناریوهایی كه امروز در مورد تحریم و یا عدم شناسایی ویروس خاصی كه می‌گویند به وقوع پیوست، این محصول وجود دارد و می‌‌تواند از صدمه زدن ویروس‌ها به سیستم‌های كشور جلوگیری كند.

بهمند: از یك سو این روزها بحث اینترنت ملی و اینترنت پاك مطرح می‌شود و از سوی دیگر تحریم و قطع كردن كانال‌های ارتباطی اینترنتی ایران با جهان؛ چه راهكاری برای چنین موقعیت‌هایی اندیشیده‌اید و آیا برای روزهای مبادا آمادگی در این شركت‌ها وجود دارد؟
مبصری: بله، ما خیلی وقت است كه با برندهایمان در مورد این مسائل صحبت‌ها و هماهنگی‌های لازم را انجام داده‌ایم و از سوی دیگر هم با پارس‌آنلاین و آزادنت مذاكراتی انجام داده‌ایم كه در مواقع ضروری دیتابیس‌هایمان را به داخل ایران منتقل كنیم. البته من احتمال این اتفاق را بسیار كم می‌دانم.
 خوی‌لو: ما هم آمادگی‌های لازم را داریم و تا به امروز هم تمهیدات لازم را سنجیده‌ایم. كم‌كم رسم شده است كه در قرارداد بخصوص با مراكز دولتی این مورد را از ما طلب می‌كنند و از ما می‌خواهند اطمینانی از این جهت به آنها بدهیم كه در صورت قطع شدن ارتباط اینترنتی ما با شركت MacAfee همچنان مشتریان ما بتوانند خدمات این ضد ویروس را دریافت نمایند. هیچ تضمینی هم در این مورد وجود ندارد.

بهمند: فكر كنم ضد‌ ویروس‌های آمریكایی MacAfee و Symantec همین امروز هم با این مشكل مواجه هستند. آیا آنها می‌دانند كه این محصولات در بازار ایران به فروش می‌رسد و استفاده می‌شود؟
خوی‌لو: مانند بسیاری از محصولات دیگر از جمله سرور، تجهیزات ذخیره‌سازی و ... كه اكثر برندهای آنها آمریكایی است این محصولات هم وارد ایران شده و به فروش می‌رود. شركت‌های مادر می‌دانند كه این محصولات وارد ایران می‌شود و در ایران به فروش می‌رسد، اما چون بازار به اندازه كافی بزرگ است نمی‌توانند به راحتی از آن چشم‌پوشی كنند. آنها به زمانی فكر می‌كنند كه به بازار ایران برگردند و به همین خاطر علاقه‌ای به ترك بازار ندارند.

مبصری: اگر برگردند كار این دوستان بسیار راحت و كار ما بسیار مشكل خواهد شد.

خوی‌لو: در مورد محصول ما شركت مادر می‌داند كه این ضد ویروس‌ها در ایران فروخته می‌شود و حتی بطور غیرمستقیم از ما حمایت‌هایی هم می‌كنند.

اخلاقی: شركت‌‌های اصلی چنین مواردی را می‌دانند ولی می‌گویند طبق قوانین نباید هیچ نوشته مكتوبی به صورت رسمی بین ما و آنها منعقد گردد. سیسكو و HP هم شرایطی مشابه ما دارند ولی اجناس آنها به وفور در بازار ایران پیدا می‌شود و هر آن اراده كنید می‌توانید آخرین محصول آنها را تهیه كنید.

من نیز حرف آقای خوی‌لو را تصدیق می‌كنم. آنها نمی‌خواهند جای پایشان را از دست بدهند و به روزی فكر می‌كنند كه دروازه باز شده است و در این بازار حضور دارند. با اینكه ما تلاش می‌كنیم در بخش‌های مختلف خدمات خوبی را ارائه كنیم ولی اگر كمك شركت‌های اصلی نباشد، كار انجام نمی‌شود.

مقدم: مطمئن باشید خود شركت‌های مادر حتی بر بازار ایران نظارت مستقیم دارند. ما در چندین مورد ایمیل‌هایی از خود eset داشتیم كه از ما خواستند كه كمتر در بازار تحرك داشته باشیم. حتی یك بار به ما گفتند كه به دلیل حساس شدن برخی از مقامات حدود 20 روز نسخه خانگی به بازار ایران ارائه نكنیم و بعد از این مدت ما دوباره توزیع محصولاتمان را شروع كردیم.

مبصری: نشریات مختلف كه در مورد بازارهای منطقه تحلیل می‌كنند همیشه بازار ایران را رتبه اول خاورمیانه می‌دانند و شركت‌ها هیچگاه از این بازار چشم‌پوشی نمی‌كنند. هیچ كدام از كشورهای منطقه چنین جمعیت جوان و باسوادی ندارند.

بهمند: وقتی صحبت از حجم بازار IT شد، بد نیست موضوع بعدی ما در گفت‌وگو، حجم بازار ضد ویروس باشد. به نظر شما سالانه چه تعداد ضد ویروس در بازار ایران به فروش می‌رسد؟
  مقدم: با جمع كردن مقادیر فروش دو برند MacAfee و كسپرسكی می‌توان تعداد حجم بازار را به دست آورد. (خنده جمع)

مبصری: من مشكلی بابت ارائه آمار ندارم. مجموعه ما سالیانه 5 تا 6 میلیون دلار فروش دارد. تعداد مشتریان ما 60 هزار سازمان یا مؤسسه هستند.

بهمند: هر كدام از این مشتریان چند كاربره هستند؟
خوی‌لو: متوسط بازار ایران بین 100 تا 250 كاربر در هر مشتری است.
 
مبصری: مشخص نمی‌كند آقای خوی‌لو. ما قراردادهایمان از حدود 10 كاربر آغاز می‌شود تا چند ده هزار نسخه. تعداد قراردادهای 20 هزار كاربر ما كم نیست.

خوی‌لو: با تقسیم 6 میلیون بر 60 هزار عدد خیلی بالایی به دست نمی‌آید؟

مبصری: هر چه تعداد نسخه‌های یك مشتری بالا می‌رود با روندی بسیار نزولی، قیمت كاهش می‌یابد.

بهمند: آنچه برای ما در این سؤال مهم است برآورد تعداد كاربران ضد ویروس‌های اوریجینال است؟
مقدم: در مورد نسخه‌های خانگی می‌توان گفت بطور متوسط هر برندی هر ماه 4 هزار نسخه خانگی به فروش می‌رساند. تعداد شركت‌های فعال در حوزه‌های خانگی هم بیش از 6 یا 7 شركت نیستند. با این حساب هر ماه به صورت ماكزیممی حدود بیست و چند هزار نسخه به فروش می‌رود. اگر این عدد را در حدود 11 ماه فعال سال ضرب كنیم، تعداد كل سال در محدوده 200 تا 250 نسخه محاسبه می‌شود.

خوی‌لو: اگر بخواهیم مشتریان تمدید كننده را هم جزو لیست حساب كنیم می‌توانیم این مقدار را در عدد 3 سال ضرب كنیم كه اوج بازار ضد ویروس در همه 3 سال بوده است. با این حساب حدود 700 تا 800 هزار نفر تعداد كاربران خانگی می‌شود.

بهمند: یعنی تعداد كاربران خانگی و تك‌كاربره به یك میلیون نسخه نمی‌رسد؟
 مهدی‌پور: خیر.
 
اخلاقی: به نظر من از این مقدار هم كمتر است.

بهمند: در مورد ضد ویروس‌های شركتی چطور؟
مهدی‌پور: با محاسبه آمارهای ارائه شده از سوی آقای مبصری و حجم كاربران خانگی تا حدودی می‌توان آن را نیز حدس زد.

خوی‌لو: با حسابی سرانگشتی می‌توان به رقم‌هایی در حدود 6 میلیون كاربر رسید.

بهمند: آیا بازار ضد ویروس به سقف خود رسیده است؟
مقدم: حالا حالاها جا دارد.

مبصری: مگر اینكه اینتل بر روی چیپ‌ست‌های خود MacAfee را ارائه كند كه در این صورت كلاه همگی پس معركه است. (خنده جمع)

بهمند: هر ماهه آمارهایی منتشر می‌شود كه كدامیك از برندها برترین هستند و توانسته‌اند صدر لیست آزمایشگاه‌ها را از آن خود كنند. واقعاً كدام برند بهتر است؟
مبصری: مسلماً Avira برتر است. (خنده جمع)

مهدی‌پور: همه ما برتریم. (خنده جمع)

مبصری: ما هر جایی می‌رویم برای توجیه كردنشان جهت استفاده از ضد ویروس این صحبت را مطرح می‌كنیم كه همه شركت‌های مادر به صورت شانه به شانه هم حركت می‌كنند و تكنولوژی ضد ویروس هم در حال چرخش است. چرا كه كسپرسكی كارشناس MacAfee را استخدام می‌كند، BitDefender كارشناس Avira را و این تیم در حال چرخش است.

این تست‌ها هم هر كدام به بخشی از توانایی‌ها اشاره می‌كنند. اگر از هر كدام از آقایان حاضر در این جلسه بخواهیم، می‌توانند نتایج آزمایشگاهی را اعلام كنند كه محصول آنها در صدر قرار گرفته است.

مهدی‌پور: به نظر من آنچه برای خریدار مهم است، نحوه پشتیبانی شركت‌ها در داخل ایران است و توصیه من به كاربران لحاظ كردن این عامل برای انتخاب بین ضد‌ ویروس‌هاست. اگر شما بهترین ضد ویروس را داشته باشید و پشتیبانی محلی خوبی از این محصول انجام ندهید، كاربرانتان راضی نخواهند بود.

بهمند: رده‌بندی شركت‌ها در بازارها هم یكی از موضوعاتی است كه علاقه‌مندیم دوستان حاضر نظرات خودشان را در این ارتباط اعلام كنند.
مبصری: مورد مهمی كه در چند سال گذشته در مورد سهم بازار اتفاق افتاده، كسب بازار توسط شركت‌هایی است كه تمركز خودشان را در زمینه ضد ویروس معطوف كرده‌اند. دو شركت MacAfee و Symantec چون محدوده فعالیتشان را گسترش داده‌اند، تا حدی بازار را از دست داده‌اند. بر اساس اعلام گزارش IDC در بازارهای عربستان، امارات و مصر بخصوص در نسخه‌های خانگی، كسپرسكی توانسته سهم بازار اول را كسب كند.

این بازار در اختیار Symantec بود ولی چون تمركزشان را معطوف به مجازی‌سازی و ... كرده بودند، سهم بازارشان را از دست دادند. البته همچنان بخش بازارهای مهمی هم در اختیار این شركت‌ها هستند. مثلاً شركت Symantec همچنان رتبه اول را در نسخه‌های شركتی بازار عربستان دارد یا در كویت و عمان، MacAfee با اختلاف زیادی نسبت به رقبای خود، اول است. البته در برخی از بازارهای منطقه مانند بحرین فقط یك برند حضور دارد.

بهمند: در بازار ایران چطور؟
 مبصری: اما برای بازار ایران با شهامت می‌توان گفت كه در نسخه‌های خانگی كسپرسكی رتبه اول و eset رتبه دوم را كسب كرده است. اما در مورد نسخه‌های شركتی به راحتی نمی‌توان سخن گفت. دو شركت MacAfee و Symantec بسیار باسابقه و قدیمی هستند و در این مدت تعداد زیادی مشتری ثابت و وفادار به دست آورده‌اند.

خوی‌لو: من فروشنده گران‌قیمتی هستم و توانسته‌ام بخشی از بازار را هم كسب كنم. محصول ما ارزان قیمت نیست و خریداران MacAfee را می‌توان مانند خریداران بنز ارزیابی كرد. شركت كسپرسكی برای به دست آوردن بازار، قیمت‌های بسیار پایینی ارائه می‌كند ولی ارائه این قیمت‌ها نه در توان ماست و نه پشتیبانی‌هایی كه شركت كسپرسكی از نمایندگان خود می‌كند را می‌توانیم از شركت مادر دریافت كنیم. بخش زیادی از خریداران MacAfee را مشتریان وفادار ما تشكیل می‌دهند.

اخلاقی: ما هم مشتریان وفادار زیادی داشتیم و بخش زیادی از مشتریان ما را، این كاربران وفادار تشكیل می‌دادند ولی در چند ماهه اخیر متأسفانه وفاداری‌های سابق را نمی‌بینیم و بزرگ‌ترین پارامتر برای شركت‌ها قیمت شده است.

مقدم: آقای خوی‌لو درست می‌گویند، یك درصد حمایت‌هایی كه كسپرسكی از نمایندگانش می‌كند را ما از شركت‌های مادر دریافت نمی‌كنیم. كافی است شما بودجه تبلیغاتی كسپرسكی را با هزینه تبلیغات برندی چون Eset مقایسه كنید.